İngiltere’de 2020 yılından beri yürürlükte olan İstisnai Mali Destek yardımlarına başvuru yapan belediyelerin sayısı rekor seviyeye çıktı. Aralarında Enfield ve Haringey belediyelerinin de bulunduğu 30 yerel yönetim hesaplarını dengeleyebilmek ve bütçe açıklarını gidermek için ek borçlanmaya gitti.
Hükümet, iflasın eşiğinde olan 30 yerel yönetime Nisan’dan itibaren kullanılmak üzere yaklaşık 1.5 milyar sterlin değerinde İstisnai Mali Destek (Exceptional Financial Support – EFS) verdi. 30 belediye içerisinde en büyük mali desteği 180 milyon sterlin yardım ile Britanya’nın en büyük ikinci kenti olan Birmingham aldı. İki yıl içinde üç kez iflas eden Croydon Belediyesi 136 milyon sterlin, Bradford 127 milyon sterlin aldı. Windsor and Maidenhead belediyesinin de 100 milyon sterlinden fazla borçlanmasına izin verildi. Her üç belediyenin ayakta kalabilmek için bu yıl 100 milyon sterlinden fazla borçlanmasına izin verilirken, belediye vergi faturalarında (Council Tax) yüzde 10’a varan artışlar yapmalarına da izin verildi. Croydon gibi geçtiğimiz yıllarda iflas eden Birmingham, Nottingham, Slough, Thurrock ve Woking belediyeleri de hükümetten mali destek aldı.
Türk ve Kürt nüfusun yoğun olduğu ve en çok Türkçe konuşan encümenin seçildiği Enfield Belediyesi 30 milyon sterlin İstisnai Mali Destek alırken, Haringey Belediyesi 65 milyon sterlin talebinde bulundu.
Belediyelere yapılan İstisnai Mali Destek yardımına dair bir açıklama yapan Konut, Topluluklar ve Yerel Yönetimler Bakanlığı (MHCLG), son müdahalenin “hayati” kamu hizmetleri sunmayı, toplum varlıklarını korumayı ve ekonomik istikrarı “teşvik etmeyi” amaçladığını söyledi. Önceki yıllarda yerel yönetimler nakit elde etmek için varlıklarını da satabiliyordu. Ancak hükümet ilk kez, belediyelerin halka ait arazileri ve miras varlıklarını elden çıkarmasına itiraz etti.
İstisnai Mali Destek paketleri, belediyelerin gelir harcamalarını finanse etmek için, gelecekte varlıklarını elden çıkararak ve ön saflardaki hizmetlerde kesintiye giderek borcu ödeyecekleri temelinde sermaye kredisi almalarına olanak tanıyor.
Hükümet ilk kez, EFS yardımı alan belediyelerin “toplum ve miras varlıkları” olarak adlandırdığı varlıkları satmasını engelleyen koşullar getirdi.
EFS paketlerinin sayısında bir önceki yıla göre yüzde 50’lik artış, siyasi partilerden bağımsız olarak, İngiltere’nin her yerinde, kırsal ve kentsel alanlarda, belediyelerin hızla eriyen ve yetersiz hale gelen bütçelerini işaret etmekte. Destek paketleri 2021 yılında uygulamaya konulduğundan bu yana çoğaldı. O dönemde EFS alan az sayıdaki belediye, riskli emlak yatırımları sonucunda iflas ettiklerini açıkladıktan sonra yardım talebinde bulunmuştu. Şimdi ise EFS verilen belediyelerin çoğunun, kemer sıkma politikaları, yüksek enflasyon maliyetleri ve yetişkinlere yönelik sosyal bakım, çocuk koruma ve evsizlik hizmetlerine yönelik artan taleple birlikte yıllarca süren yapısal yetersiz finansmanın mağdurları olduğu düşünülüyor.
Muhafazakâr Parti’nin 2010 yılından itibaren uyguladığı kemer sıkma politikalarına itiraz etmeden olduğu gibi kabul eden çoğunluğu İşçi Partili belediyeler, bugün halkın tüm itirazlarına rağmen sesiz kalmalarının ve Muhafazakar Hükümet’e itaat etmelerinin bedelini ödüyor. Muhafazakarların kemer sıkma uygulamalarından belediyeler de büyük zarar gördü. Yapılan hesaplamalara göre 2010 yılından bu yana belediyelere sağlanan fonlarda yılda 15 milyar Sterlinlik kesinti yapılmış. Tahminler bu kesintilerin biriktirmiş olduğu mali zorluklar yüzünden tüm belediyelerin yarısının önümüzdeki beş yıl içinde etkin bir ‘iflas’ ile karşı karşıya kalacakları yönünde.
Merkezi hükümetin ilelebet devam etmeyecek olan İstisnai Mali Destek paketlerinin yerini maalesef arttırılan belediye vergileri ve eksiltilen hizmetler alacak. Ülkenin ve yerel belediyelerdeki gidişatın halka yeni yükler getireceği gün gibi açık, o yüzden daha fazla tahammül edemeyeceğimiz kesintiler ve zamlara karşı, savaşlara ve silahlanma yerine halkın ihtiyaçlarını önceleyen politikalar için yerellerde başlatılan inisiyatiflere ve kampanyalara güç vermek ve içerisinde yer almak zorundayız. Yakınmak yerine mücadele ederek haklarımıza ve geleceğimize sahip çıkabiliriz.
